6 kıtaya yayılan hastalık: Keneden geçiyor, et ve süt tüketince ortaya çıkıyor!

Bilim insanlarına göre bu gizemli hastalık, başta ABD olmak üzere dünya çapında hızla yayılıyor. ABD Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezleri’ne (CDC) göre ülkede yaklaşık 450 bin kişi bu sendromdan etkilenmiş olabilir.




Alpha-gal sendromu, adını “galaktoz-alfa-1,3-galaktoz” adlı bir şeker molekülünden alıyor. Bu molekül inek, domuz, tavşan ve geyik gibi memelilerin dokularında doğal olarak bulunuyor ancak insanlarda bulunmuyor.




Bu şekeri içeren bir kene salyası kana karıştığında, bağışıklık sistemi onu tehdit olarak algılıyor ve antikor üretmeye başlıyor. Daha sonra et veya süt ürünleri gibi alpha-gal içeren besinler alındığında, bağışıklık sistemi bu moleküle karşı yanlışlıkla alerjik tepki veriyor.




Sciencealert’ın aktardığına göre; uzmanlar bu hastalığı sıklıkla “kırmızı et alerjisi” olarak tanımlasa da, alpha-gal sendromu sadece etle sınırlı değil: süt, peynir, jelatin, bazı ilaçlar (örneğin heparin) ve hatta kişisel bakım ürünleri de alerjiye neden olabiliyor.




BELİRTİLER GECİKMELİ ORTAYA ÇIKIYOR
Alpha-gal sendromunda semptomlar, enfekte keneyle temastan 1 ila 3 ay sonra ilk kez görülebiliyor. Et veya süt tüketiminden 2 ila 6 saat sonra baş gösteren belirtiler şunları içerebilir:




Şiddetli kaşıntı ve cilt döküntüsü
Karın ağrısı, mide bulantısı, ishal
Ağız, yüz veya boğazda şişme
Anafilaktik şok (hayati tehlike arz edebilir)
Birçok doktor bu belirtileri tanımakta zorlanabiliyor. 2022’de yapılan bir çalışmaya göre, ABD’deki doktorların yüzde 42’si alpha-gal sendromunu daha önce hiç duymamıştı.




HANGİ KENELER BU HASTALIĞI TAŞIYOR?
En bilinen taşıyıcı, ABD’nin güneydoğusunda yaygın olan lone star tick (yalnız yıldız kenesi). Ancak artık araştırmalar, Avrupa dahil 6 kıtada farklı kene türlerinin bu hastalığı bulaştırabileceğini gösteriyor.
-Siyah bacaklı geyik kenesi (aynı zamanda Lyme hastalığını da taşır)
-Kentsel parklarda ve bahçelerde bile görülebilir
-Kene ısırığı sırasında, salyasında bulunan alpha-gal molekülleri kana karışır