Prof. Dr. Naci Görür

‘ÇEKTİĞİMİZ ACILARI GELECEĞE İHRAÇ EDERİZ’
Maraş depremleri deprem bilimi açısından neleri değiştirdi, hangi verileri güncelledi. Biz Türkiye olarak neler öğrendik?




6 Şubat depremleri Doğu Anadolu Fayı’nda meydana geldi. Türkiye sınırları içinde 600 km uzunluğundaki bu fay Bingöl Karlıova’dan başlar, Maraş’tan geçer, Antakya’dan Suriye’ye devam eder. Kuzey kısmı Doğu Anadolu, güney kısmı Ölüdeniz Fayı olarak adlandırılır. Bu fayın özelliği levha sınırını belirliyor olmasıdır. Anadolu, Arap ve Afrika levhasının sınırını Doğu Anadolu Fayı oluşturur. Depremin oluşum mekanizması bu levha sınırlarında gerçekleşir. Her levha sınırı deprem oluşturma bölgesidir. Güneydoğu’da olan deprem, Batı Anadolu’da levha içinde oluşan depreme benzemez. Levha sınırında olduğu için daha yıkıcı ve güçlüdür.




Güneydoğu’da olan depremden sonra Anadolu levhası güney batıya doğru 10 metreye yakın atıma uğradı. Arap levhası, Doğu Anadolu’ya, Avrasya’ya doğru savruldu. Müthiş bir gerilim meydana getirdi. Doğu Anadolu çevresinde depremler başladı ve sakinlik dinginlik bitti. Tekrar denge sağlanana kadar bu bir süre daha devam edecek. Bu bölgenin sıradan olmadığını bilinmeli ve ona göre şehir planlaması yapılmalı. Bunu yapmazsanız, çektiğimiz acıları geleceğe ihraç ederiz. Bizim torunlarımız bu acıları çeker. Deprem bölgesi Hatay’dan Karlıova’ya kadar olan, eni kilometrelerce değişen deprem kuşağından Doğu Anadolu Fayı geçiyor. Dolayısıyla o kuşak özel bir kuşaktır. Tamamı kırmızıdır. Göreceli olarak bir yer kırmızı, bir yer kahverengi olabilir. O zonun kendisi levha sınırıdır. Bunu siz değiştiremezsiniz, 13.6 milyon yıl önce jeolojik ve jeofizik yapı böyle şekillendi. Milyonlarca sene daha bu hareket devam edecek. Tabiatın bize gösterdiklerine uyum sağlamak zorundayız. Bana kalsa Karlıova’dan Hatay’a kadar o yerleşim alanlarının tümünü kaldırırım. Özel bir yerde yaşıyoruz, nasıl ev yapmak gerektiğini bilmek zorundayız.